Sądowy podział majątku często poprzedzony jest długotrwałym i kosztownym procesem wyceny, a tryb notarialny wymaga zgodnego stanowiska. Tymczasem mediacja sprzyja wypracowaniu satysfakcjonującego dla obu stron rozwiązania. Stwarza dogodne warunki by określić swoje, jak poznać stanowisko drugiej strony, a przede wszystkim by wespół zadecydować o tym, jak faktycznie majątek zostanie podzielony – nie czekając na postanowienie osoby trzeciej w tej sprawie. Znacząco przy tym skraca proces sądowy, jak również ogranicza koszty finansowe i psychologiczne.

Postępowanie sądowe to najbardziej obciążające rozwiązanie, wymagające nie tylko dużego zaangażowania czasowego, ale też wiążą się często z wysokimi kosztami. Postepowanie sądowe rozpoczyna się od złożenia wniosku, w którym trzeba wykazać składniki majątku i określić ich wartości. Rozwiedzione pary decydują się podjąć ścieżkę sądową, ponieważ nie wymaga ona kontaktowania się z drugą stroną. Jest to jednak złudna korzyść – zazwyczaj stanowisko byłego małżonka nie jest spójne ze stanowiskiem wnoszącego. Wówczas sąd, w celu ustalenia rzeczywistej wartości majątku, zmuszony jest angażować biegłych rzeczoznawców, co znacznie wydłuża całe postępowanie. Warto mieć też świadomość ograniczonego wpływu na decyzje sądu. Może on orzec rozwiązanie niespełniające oczekiwań żadnej ze stron, np. w sytuacji, gdy żadna z nich nie jest w stanie wykupić nieruchomości, sąd może podjąć decyzję o jej licytacji przez komornika. Istnieje realne ryzyko, że cena licytacyjna okaże się niższa od ceny rynkowej. Poza aspektem finansowym, postępowanie przed sądem niesie niewymierne koszty psychologiczne. To często proces wysoce stresujący, pogarszający relacje rodzinne i potęgujący już powstałe konflikty.

Mediacja sprzyja porozumieniu. Mediator – bezstronnie i neutralnie w stosunku do sytuacji oraz osób uczestniczących w procesie – wspomaga dialog, pomaga w określeniu interesów – zarówno własnych, jak i drugiej strony spornej sytuacji.

Dzięki mediacji strony mają szansę na utrzymanie wzajemnych relacji – tak w samym procesie, jak i po zakończeniu mediacji.  Neutralna postawa i kompetencje mediatora zabezpieczają strony przed eskalacją konfliktu, która często jest nieuchronną konsekwencją postępowania przed sądem.

Mediator wypracowuje ze stronami zgodne stanowisko, ale nigdy niczego nie narzuca. Rozwiązania, które byli partnerzy osiągają przy jego wsparciu są zwykle najbardziej optymalne. Warto podkreślić, że w procesie mediacji można podzielić także pasywa.

Postępowanie mediacyjne kończy się spisaniem ugody mediacyjnej, która następnie jest zatwierdzana przez sąd bądź wdrożona poprzez akty notarialne.

I co również ważne – mediacja to najtańsza z możliwych dróg podziału majątku. Nie pojawiają się tu koszty wynagrodzeń biegłych rzeczoznawców (chyba że osoby dzielące swój majątek dobrowolnie chcą powołać rzeczoznawcę w celu ustalenia np. wartości nieruchomości), sąd nie pobiera też opłat za zatwierdzenie umowy mediacyjnej.

Koszt mediacji  sądowej o podział majątku, to – zgodnie z przepisami prawa – po ustaleniu wartości dzielonego majątku, 1% wartości przedmiotu sporu. Zwrotowi podlegają ponadto wydatki mediatora poniesione w związku z przeprowadzeniem mediacji, w tym opłata za wynajem pomieszczenia do 70 zł za jedno posiedzenie oraz koszty korespondencji, w wysokości nieprzekraczającej 30 zł.

Koszt mediacji pozasądowej o podział majątku uzależnione są od istoty sprawy oraz przedmiotu sporu i uzgadniane są indywidualnie przez strony z mediatorem, z reguły nie przekraczają one 2 % wartości przedmiotu sporu, bez dodatkowych kosztów.

Koszty dotyczące podziału majątku w drodze mediacji liczone są od dnia podpisania umowy o przeprowadzenie mediacji.

Spotkanie informacyjne wstępne jest nieodpłatne.

Mediacja w sprawie o podział majątku może być prowadzona przed wniesieniem sprawy do sądu (mediacja pozasądowa), jak i po wszczęciu postępowania – na podstawie postanowienia sądu. Każda ze stron ma prawo złożyć wniosek o przeprowadzenie mediacji – w sprawach pozasądowych u mediatora, w sprawach toczących się już w sądzie – na każdym etapie postępowania sądowego. W każdym przypadku warunkiem prowadzenia mediacji jest zgoda stron.

Czy podział majątku jest obowiązkowy? W sytuacji rozwodu podział majątku nie jest wymagany. Można nie dzielić go w ogóle, można go również podzielić tylko w części. W przyszłości może to jednak rodzić komplikacje – nawet wiele lat po zakończeniu małżeństwa. Bezpieczniej jest od razu uregulować tę kwestię w sposób formalny i ostateczny. Podział majątku definitywnie wyczerpuje jednak przyszłe roszczenia byłego małżonka i pozwala na spokojne funkcjonowanie po rozwodzie. Mediacja ma sprzyjać porozumieniu w tym zakresie.