Po co rozstający się małżonkowie mają korzystać z mediacji, w sytuacji, kiedy już podjęli definitywną decyzję o rozwodzie?

Mediacja stwarza warunki, aby obie strony spojrzały na sytuację rozwodu i ustalenia z rozwodem związane – z innej perspektywy, z uwzględnieniem długofalowych konsekwencji aktualnych wyborów. Podczas mediacji rozwodowej  możliwym staje się ugodowe załatwienie spornych kwestii dotyczących zaspokojenia potrzeb rodziny, alimentów, sposobu sprawowania władzy rodzicielskiej, kontaktów z dziećmi.

W konfliktach związanych z rozstaniem rodziców, w których oprócz małżonków zaangażowane są również małoletnie dzieci, mediator dba aby potrzeby dziecka były w możliwie najefektywniejszy sposób zaspokojone. W drodze porozumienia rodzice mogą wypracować szczegółowy plan opieki rodzicielskiej i zasad jej sprawowania po rozwodzie wraz z kalendarzem spotkań rodzica z dzieckiem, określeniem potrzeb dziecka i zasad ich finansowania.

Podczas mediacji strony mają również możliwość ugodowego rozwiązania spraw majątkowych podlegających rozstrzygnięciu w wyroku orzekającym rozwód.

Jeśli dojdzie do zawarcia ugody przed rozpoczęciem rozprawy, strona otrzyma zwrot100% opłaty sądowej. Jeśli do zawarcia ugody przed mediatorem dojdzie na późniejszym etapie procesu (po rozpoczęciu rozprawy), strona otrzyma zwrot 75% opłaty sądowej.

Sprawy o rozwód w sądzie to długotrwały i kosztowny proces. Tymczasem mediacja sprzyja wypracowaniu satysfakcjonującego dla obu stron sposobu rozwiązania rodzinnego problemu. Stwarza dogodne warunki by określić swoje stanowisko, jak i poznać stanowisko drugiej strony, a przede wszystkim by wespół zadecydować o rozstaniu lub pojednaniu – nie czekając na postanowienie osoby trzeciej w tej sprawie. Znacząco przy tym skraca proces sądowy, jak również ogranicza koszty finansowe i psychologiczne.

Arsenał, jakim dysponuje mediator – zestaw technik, narzędzi i zachowań mających na celu ułatwienie komunikacji stron i konstruktywnego dialogu w sprawach spornych – pozwala stronom, by  proces mediacji przebiegał alternatywnie w dwóch kierunkach: pojednania lub rozstania. Oczywiście decyzja o kierunku mediacji jest w pełni autonomiczną decyzją stron, którą mediator podejmuje zgodnie z ich wolą. Jeśli strony, przystępując do mediacji, deklarują, że chcą się rozstać, proces mediacji nie ma na celu scalenia małżeństwa i odwiedzenia ich od rozwodu, a jest próbą polubownego ustalenia przez strony samego sposobu rozstania. Ma służyć temu, by rozwodząca się para przy wsparciu obiektywnego mediatora mogła zgodnie i „z twarzą” przejść przez proces rozwodowy.

Mediacja sprzyja porozumieniu. Mediator – bezstronnie i neutralnie w stosunku do sytuacji oraz osób uczestniczących w procesie – wspomaga dialog, pomaga w określeniu interesów – zarówno własnych, jak i drugiej strony spornej sytuacji.

Dzięki mediacji strony mają szansę na utrzymanie wzajemnych relacji – tak w samym procesie, jak i po zakończeniu mediacjiNeutralna postawa i kompetencje mediatora zabezpieczają strony przed eskalacją konfliktu, która często jest nieuchronną konsekwencją postępowania przed sądem.

Mediator wypracowuje ze stronami zgodne stanowisko, ale nigdy niczego nie narzuca. Rozwiązania, które byli partnerzy osiągają przy jego wsparciu są zwykle najbardziej optymalne.

Poczynione dobrowolnie ustalenia obu stron, w obecności mediatora zostają spisane w formie porozumienia między stronami, nazywanego ugodą mediacyjną i następnie przedłożone do zatwierdzenia przed sądem. Sąd najczęściej uwzględnia porozumienie małżonków, wynikające z ugody mediacyjnej i orzeka rozwód.

W sprawach o rozwód, mediacje mogą być przeprowadzone na wniosek stron – mediacja pozasądowa (umowna), a także na podstawie decyzji sądu – mediacja sądowa, w obu przypadkach istotna jest zgoda stron.


Jaki jest koszt mediacji?

Wynagrodzenie mediatora w sądowej mediacji o rozwód, to – zgodnie z przepisami prawa – za pierwsze posiedzenie mediacyjne, przeprowadzone w wyznaczonym przez sąd czasie mediacji, wynosi 150,00 zł, a za każde następne posiedzenie 50,00 zł – płatne przez każdą ze stron (łącznie nie więcej niż 450 zł). A zatem ilość posiedzeń ma decydujące znaczenie dla ustalenia wysokości wynagrodzenia. Do kosztów należy dodać zryczałtowane koszty organizacyjne za jedną sesję w wysokości 70 zł netto oraz koszty korespondencji – 30,00 zł netto.

W cywilnej mediacji pozasądowej polski ustawodawca przyjął zasadę, iż koszty postępowania mediacyjnego ponoszą strony. Wysokość wynagrodzenia i zasady dotyczące zwrotu wydatków strony i mediator uzgadniają między sobą (na zasadzie umowy cywilnoprawnej). Nie ma reguł, które w tym ograniczałyby strony.  Zazwyczaj ustala się stawkę za jedno posiedzenie mediacyjne.