Preorientacja zawodowa, to obszar doradztwa zawodowego, realizowanego w przedszkolu. Jest węższym określeniem doradztwa zawodowego, w tym sensie, że zagadnienia związane z planowaniem, tworzeniem i rozwojem kariery zawodowej, przynoszącej jednostce satysfakcję i zawodowy sukces, dostosowanie są etapu wychowawczo-edukacyjnego obowiązującego w przedszkolu oraz do możliwości dzieci na tym etapie rozwoju.
Przepisy dotyczące doradztwa zawodowego zakładają, że dzieci od przedszkola będą określać swoje aspiracje zawodowe.
I tak, zgodnie z przepisami: „system oświaty zapewnia przygotowanie (…) do wyboru zawodu i kierunku kształcenia”. W związku z tym, przedszkole stwarza odpowiednie „warunki do rozwoju zainteresowań i uzdolnień (…) przez organizowanie zajęć (…) oraz kształtowanie aktywności społecznej (…)” (ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r. – Prawo oświatowe, Dz.U. z 2024, poz. 737 ze zm.) mających na celu „wspieranie (…) w procesie podejmowania świadomych decyzji edukacyjnych i zawodowych” (Rozporządzenie MEN z dnia 12 lutego 2019 r. w sprawie doradztwa zawodowego, Dz.U. 2019 poz. 325).
Zadania te, realizowane są:
- w przedszkolach, oddziałach przedszkolnych w szkołach podstawowych i innych formach wychowania przedszkolnego (Dz.U. 2019 poz. 325)
- w ramach tygodniowego obowiązkowego wymiaru godzin zajęć dydaktycznych (Rozporządzenie MEN z dnia 2 lipca 2019 r. w sprawie wykazu zajęć prowadzonych bezpośrednio z uczniami lub wychowankami albo na ich rzecz przez nauczycieli poradni psychologiczno-pedagogicznych oraz nauczycieli: pedagogów, pedagogów specjalnych, psychologów, logopedów, terapeutów pedagogicznych i doradców zawodowych, Dz.U. z 2022, poz. 1610)
- przez prowadzenie zaplanowanych i systematycznych działań (Dz.U. 2019 poz. 325) w ramach realizacji podstawy programowej (wplatając je w scenariusze zajęć codziennych)
- bezpośrednio z przedszkolakami lub na ich rzecz (Dz.U. z 2022, poz. 1610)
- w formie zajęć grupowych
- z wykorzystaniem metod aktywizujących, w tym elementów projektu
- na zajęciach edukacyjnych prowadzonych zgodnie z przyjętymi programami wychowania przedszkolnego (Dz.U. 2019 poz. 325), jak również
- podczas dodatkowych zajęć w przedszkolu
- w ramach spotkań z ciekawymi osobami oraz
- w ramach wizyt zawodoznawczych organizowanych u pracodawców w wybranych zawodach (Dz.U. 2019 poz. 325)
- przez nauczycieli wychowania przedszkolnego, jak i przez specjalistów innych: psychologów, logopedów, pedagogów, terapeutów pedagogicznych i doradców zawodowych (Dz.U. z 2022, poz. 1610)
Działania w zakresie preorientacji zawodowej w ramach przedszkola, mają na celu:
- wstępne zapoznanie dzieci z wybranymi zawodami
- kształtowanie pozytywnych postaw wobec pracy i edukacji oraz
- pobudzanie i rozwijanie ich zainteresowań i uzdolnień (Dz.U. 2019 poz. 325), jak również
- kształtowanie motywacji do działania
- stymulowanie prozawodowych marzeń dzieci
i mają bezpośrednie przełożenie na osiągnięcia dziecka na koniec wychowania przedszkolnego (Rozporządzenie MEN z dnia 14 lutego 2017 r. w sprawie podstawy programowej wychowania przedszkolnego oraz podstawy programowej kształcenia ogólnego dla szkoły podstawowej, Dz. U. z 2017, poz. 356), którego przygotowanie do nauki w szkole będzie zweryfikowane poprzez umiejętność dziecka, do:
- wskazania zawodów wykonywanych przez rodziców i osoby z najbliższego otoczenia
- wyjaśnienia, czym zajmuje się osoba wykonująca dany zawód
- wskazywania zawodów zaangażowanych w powstawianie produktów codziennego użytku oraz w zdarzenia, w których uczestniczy dziecko
- podania nazwy zawodów, które wzbudzają zainteresowanie dziecka
- odegrania różnych ról zawodowych w zabawie
- określenia togo, co lubi robić
W związku z powyższym programowe z zakresu preorientacji zawodowej w przedszkolach realizowane są w czterech obszarach tematycznych, związanych z:

W ramach preorientacji zawodowej w grupie działań związanych z poznaniem samego siebie, dziecko:
- określa, co lub robić
- podaje przykłady różnych zainteresowań
- określa, co robi dobrze
- podejmuje działania i opisuje, co z nich wyniknęło dla niego i dla innych
W ramach preorientacji zawodowej w grupie działań związanych z poznaniem świata zawodów i rynku pracy, dziecko:
- odgrywa różne role zawodowe w zabawie
- podaje nazwy zawodów wykonywanych przez osoby w jego najbliższym otoczeniu i nazwy tych zawodów, które wzbudziły jego zainteresowanie, oraz identyfikuje i opisuje czynności zawodowe wykonywane przez te osoby
- wskazuje zawody zaangażowane w powstawanie produktów codziennego użytku oraz w zdarzenia, w których dziecko uczestniczy, takie jak wyjście na zakupy, koncert, pocztę
- podejmuje próby posługiwania się przyborami i narzędziami zgodnie z ich przeznaczeniem oraz w sposób twórczy i niekonwencjonalny
- opowiada o sobie w grupie rówieśniczej
W ramach preorientacji zawodowej w grupie działań związanych z poznaniem rynku edukacyjnego i uczenia się przez całe życie, dziecko:
- nazywa etapy edukacji (bez konieczności zachowania kolejności chronologicznej)
- nazywa czynności, których lubi się uczyć
W ramach preorientacji zawodowej w grupie działań związanych z planowaniem własnego rozwoju i podejmowaniem decyzji edukacyjno-zawodowych, dziecko:
- opowiada, kim chciałoby zostać
- na miarę swoich możliwości planuje własne działania lub działania grupy rówieśniczej przez wskazanie pojedynczych czynności i zadań niezbędnych do realizacji celu
- podejmuje próby decydowania w ważnych dla niego sprawach, indywidualnie i w ramach działań grupy rówieśniczej
Dzięki realizacji wyżej wskazanych obszarów, wszystkie osoby prowadzące preorientację zawodową:
- pomagają dziecku określić jego mocne strony, predyspozycje i uzdolnienia
- tworzą warunki umożliwiające odkrywanie i rozwijanie pozytywnych stron jego osobowości: stwarzanie dziecku warunki do wykazania się nie tylko zdolnościami poznawczymi, ale także – poprzez powierzenie zadań na rzecz spraw i osób drugich – zdolnościami organizacyjnymi, opiekuńczymi, artystycznymi, menedżerskimi, przymiotami ducha i charakteru
- świadczą pomoc psychologiczno-pedagogiczną w bieżącej pracy z dzieckiem
Przy czym:
- nauczyciel prowadzący preorientację zawodową ma obowiązek:
- prowadzenia obserwacji (dokumentowanie w postaci kart obserwacji) w celu zdiagnozowania trudności lub uzdolnień dzieci
- pedagog prowadzący preorientację zawodową ma obowiązek:
- wspierać nauczycieli i innych specjalistów w udzielaniu pomocy psychologiczno-pedagogicznej
- pomagać rodzicom i nauczycielom w rozpoznawaniu indywidualnych możliwości, predyspozycji i uzdolnień dzieci
- psycholog prowadzący preorientację zawodową ma obowiązek:
- prowadzić działania psychologiczno-diagnostyczne dotyczące poszczególnych dzieci, mających na celu rozpoznawanie indywidualnych potrzeb rozwojowych i edukacyjnych oraz możliwości psychofizycznych dzieci, w tym dzieci szczególnie uzdolnionych
- wspierać mocne strony dzieci
- doradca zawodowy prowadzący preorientację zawodową ma obowiązek:
- systematyczne diagnozować zapotrzebowania dzieci na informacje edukacyjne i zawodowe oraz pomagać w planowaniu kształcenia i kariery zawodowej
- gromadzić, aktualizować i udostępniać informacji edukacyjne i zawodowe właściwe dla danego poziomu kształcenia
- prowadzić zajęcia związane z wyborem kierunku kształcenia i zawodu z uwzględnieniem rozpoznanych mocnych stron, predyspozycji, zainteresowań i uzdolnień dzieci
- koordynować działalność informacyjno-doradczą prowadzoną przez przedszkole
- współpracować z innymi nauczycielami w tworzeniu i zapewnieniu ciągłości działań w zakresie zajęć związanych z wyborem kierunku kształcenia i zawodu
Jeżeli chcesz:
- przygotować się do prowadzenia zajęć z preorientacji zawodowej w przedszkolu
- rozpocząć realizację zajęć z preorientacji zawodowej w Twojej placówce
- dostosować treści z zakresu preorientacji zawodowej do podstawy programowej
- dowiedzieć się jakie metody i formy pracy w ramach preorientacji zawodowej sprawdzają się w pracy z dziećmi w przedszkolu, zwłaszcza w nabywaniu doświadczeń w fizycznym, emocjonalnym, społecznym i poznawczym obszarze rozwoju
- dostosować treści programowe preorientacji zawodowej w przedszkolu do etapu rozwoju dziecka
- zaplanować przestrzeń w sali przedszkolnej, tak, aby wpływała na samodzielną aktywność dzieci
- ukierunkować zainteresowania dzieci poprzez przygotowanie projektów kącików tematycznych
- poznać funkcje kącików zainteresowań oraz wskazać jakie umiejętności zawodowe może rozwinąć dziecko w konkretnym kąciku
- przygotować programy i konspekty zajęć wprowadzających dzieci do zagadnień związanych z realizacją preorientacji zawodowej
- przygotować programy i konspekty zajęć wprowadzających dzieci do kącików tematycznych
- przygotować programy i konspekty zajęć możliwych do realizacji w ramach kącików tematycznych
- poznać przykłady zajęć/działań preorientacji zawodowej w przedszkolu
- poznać przykładowy program preorientacji zawodowej w przedszkolu
- określić warunki realizacji zajęć/ działań preorientacji zawodowej w przedszkolu
- sprecyzować cele preorientacji zawodowej w przedszkolu z poziomu wiedzy, umiejętności i wartości
- przygotować dokumentację do diagnozy i obserwacji dzieci w obszarze planowanej i prowadzonej preorientacji zawodowej
Każde przedszkole, mimo, że nie musi, to jednak może opracować na rok szkolny program realizacji wewnątrzszkolnego systemu preorientacji zawodowej, a w nim wskazać:
- tematykę działań
- metody i formy realizacji działań, z uwzględnieniem udziału rodziców w tych działaniach
- terminy realizacji działań
- osoby odpowiedzialne za realizację poszczególnych działań
- podmioty, z którymi przedszkole współpracuje przy realizacji działań
Program realizacji wewnątrzszkolnego systemu preorientacji zawodowej w przedszkolu opracowują nauczyciele i specjaliści odpowiedzialni za realizację preorientacji zawodowej. Przygotowany program powinien być zatwierdzony przez Dyrektora przedszkola, po uprzednim zasięgnięciu opinii rady pedagogicznej.
Czas trwania szkolenia: 2 dni = 15 godz. dydaktyczne
Szkolenie realizowane będzie w dwóch formułach:
- w formie online
- stacjonarnie
Szkolenie odbędzie się za pośrednictwem platformy ClickMeeting. Każda osoba, która zapisze się na szkolenie otrzyma link z tokenem po uregulowaniu należności za udział w szkoleniu.
Szkolenie w grupie maksymalnie 12 osobowej.
Jeżeli chcesz, aby szkolenie zorganizować w Twojej szkole/placówce, w dogodnym dla Ciebie terminie i czasie.
Metodyka
Szkolenie ma charakter praktyczny. Szkolenie prowadzone w oparciu o model Kolba – nauczenie dorosłych. Realizowane wg schematu: doświadczenie (praca w grupach), refleksja (dyskusja), wykład, praktyka (zastosowanie metod aktywnych do podsumowania modułu/szkolenia), ze szczególnym uwzględnieniem doświadczenia, jako bazy pracy z grupą (80%).
Szkolenie przeprowadzone zostanie w 4 blokach tematycznych – 2 bloki tematyczne = 1 dzień szkoleniowy. Każdy bok tematyczny składać się będzie z wprowadzenia, 3-4 modułów oraz zakończenia/podsumowania.
W pierwszym bloku pierwszego dnia szkolenia zostaną zbadanie potrzeby i oczekiwania uczestników szkolenia, po czym zostanie zmodyfikowany konspekt szkolenia o zmiany, których wymagają uczestnicy. W pierwszym bloku szkoleniowym pierwszego dnia szkolenia przeprowadzony zostanie pre test.
W ostatnim bloku szkoleniowym trzeciego dnia szkolenia (zakończenie) przeprowadzony zostanie post test.
Podczas każdego dnia szkolenia przeprowadzona zostanie sesja otwierająca oraz zamykająca. Każda metoda stosowana podczas szkolenia jest zamknięta podsumowaniem, każdy z uczestników ma możliwość wypowiedzenia swojej opinii na temat zadania, które wykonał.
Materiały
Każdy uczestnik otrzyma:
- skrypt przygotowany przez trenera (pdf)
- dostęp do materiałów w formie elektronicznej na platformie szkoleniowej CMS przygotowanej dla uczestników szkolenia (na 3 miesiące)
Podczas szkolenia trener będzie wspierał wykład prezentacją.
Metody ewaluacji
- pre i post test
- ankieta ewaluacyjna (oceny szkolenia)
Każdy uczestnik powinien przygotować
- notes, długopis
Szkolenie prowadzi
Iwona Jędruszczuk – pedagog, trener, doradca
Informacje dodatkowe
Koszt szkolenia – 540,00 zł/os.
Twoja inwestycja: 30,00 zł za godzinę, 0,50 zł za minutę szkolenia.
Co zyskasz?
Każdy uczestnik szkolenia otrzyma zaświadczenia uczestnictwa w szkoleniu oraz certyfikat trenera TUS w formie papierowej, przesłane PP na wskazany adres.